Door de snelle groei van generatieve AI lijkt de eerste trede op de arbeidsladder wankeler te worden. Startersrollen komen onder druk te staan, organisaties kijken scherper naar kosten en efficiëntie, en “AI kan het ook” klinkt steeds vaker als argument. Maar volgens Gen Z-expert Laura Bas is het verhaal minder zwart-wit. Jongeren zijn niet primair bezig met angst voor overname; ze zijn bezig met groeien, bijdragen en gezien worden.
Waar Gen Z op aanhaakt: de 3 C’s
Bas vat in drie woorden samen wat jonge professionals zoeken: collega’s, carrière en complimenten.
- Collega’s: een fijne, gelijkwaardige werksfeer weegt zwaar. Ze willen samenwerken met mensen die open zijn, met wie je kunt sparren en ook gewoon kunt lachen.
- Carrière: niet per se status, wel duidelijkheid. Wat zijn de stappen, wat is “goed”, en hoe groei je door binnen 1 à 2 jaar?
- Complimenten: waardering als signaal dat je ertoe doet. Niet alleen een schouderklop, maar erkenning die past bij ontwikkeling.
De echte spanning zit vaak tussen generaties en in de markt
Bas ziet dat het op de werkvloer kan schuren: waar oudere generaties zijn opgegroeid met “eerst bewijzen, dan praten”, stellen jongeren sneller ‘waarom’-vragen en willen ze meedenken. En juist nu veel organisaties onder druk staan (krappere marges, dure innovatie), wordt de verleiding groter om juniorrollen te schrappen.
Er zijn ook signalen dat dit effect in sommige markten al zichtbaar is. Uit onderzoek van Amerikaanse data blijkt dat met name werknemers van 22–25 jaar in beroepen met hoge AI-blootstelling de eerste klappen voelen (ongeveer 10% daling in werkgelegenheid binnen anderhalf jaar na invoering van generatieve AI).
AI als alibi… en als kans
Bas nuanceert: het is te kort door de bocht om te zeggen dat AI (in Nederland) dé oorzaak is van minder instapbanen. Ze noemt AI voor sommige organisaties ook een “handig alibi”, omdat structurele toepassing in de praktijk vaak nog beperkt is.
Tegelijk zit er juist een kans: AI kan de rompslomp wegnemen (denk aan standaardrapportages en administratie), waardoor er méér tijd overblijft voor inhoud, samenwerking en menselijk werk. En laat dat nou precies zijn waar jonge mensen (en teams) beter van worden.
Wanneer onderwijs achterloopt, wint vakmanschap terrein
Bas stelt dat het onderwijs snel achterloopt op ontwikkelingen in de praktijk, waardoor jongeren vooral leren door te doen op de werkvloer.
Opvallend is haar observatie dat praktisch geschoolde jongeren het momenteel goed kunnen doen; vakmanschap krijgt weer waarde, ook al loopt de status ervan volgens haar nog achter.
Feedbackcultuur
Als je Gen Z wilt aantrekken en behouden, is “meer zenden” niet het antwoord. Bas pleit voor communicatie die klopt: korte, echte verhalen van medewerkers (bijvoorbeeld via TikTok/Instagram/Shorts) in plaats van gelikte corporate video’s. Ook een belangrijke tip is om vacatureteksten concreter te maken en holle buzzwoorden te schrappen, want eerlijkheid werkt sterker dan marketingtaal.
Ook je feedbackcultuur is onderdeel van je werkgeversmerk. Bas draait het perspectief om: feedback gaat over groei, niet over controle en een betere vraag is: wat heb je van mij nodig om dit beter te doen?
Geen doemdenken, wel richting
Bas relativeert het idee van een “verloren generatie”: elke generatie krijgt dit soort verhalen over zich heen, terwijl werk steeds meebeweegt met de wereld. Haar boodschap aan jongeren is helder: wees nieuwsgierig, kies een richting, ontwikkel meesterschap AI neemt misschien taken over, maar niet talent, empathie of creativiteit.
Op 27 januari 2026 leer je in Rotterdam van experts Laura Bas, dataspecialist Sabine Dobbe-Veldkamp en een nog ‘geheime’ werkgever die uitblinkt in young professionals, alles over hoe je Gen Z bereikt via authentieke verhalen en short video’s.
